Facebook Twitter

Yapay Zeka, Robot ve İnsan


Bu makale 2017-06-20 11:32:17 eklenmiş ve 236 kez görüntülenmiştir.
Metin ATALAY

Yapay zekânın insanoğluna ettiğine bakın.

Tamam, başta üretim faaliyetleri olmak üzere birçok alanda, özellikle ağır işleri devralarak  insanların işlerini büyük ölçüde kolaylaştırıyor yapay zekânın ürünü robotlar.

Ama Isaac Asimov’un geçen yüzyılda kaleme aldığı ve zamanının okurlarını büyük ölçüde heyecana boğan “I, Robot”kitabında 2050’li yıllarda dünyanın egemenliğini el geçiren ve insanoğlu’nun insandan ayıramadığı robotlardan bahsediliyordu, ama okurlar bunları hayal ürünü olarak görüp önemsemiyor, pek gerçekleşebileceğine inanmıyordu.

Geldik günümüze. Asimov’un bahsettiği durumlara henüz şahit olmadık, ama bir taraftan da Robot Teknolojisinde her geçen gün kaydedilen gelişmeler, insanları düşündürmüyor değil. Bir tarafta dünyanın en iyi GO oyuncusunu yenen bilgisayarlar, bir yanda sürücüsüz otomobiller, diğer tarafta avukatların, sağlıkçıların işlerini elinden alan özel yazılımlar.

Bu arada robot olaylarında önümüze çıkan ilk sorunla da yüz yüze geldik. Ekonomik oldukları, masraf gerektirmedikleri, işlerini daha çabuk yaptıkları ve daha bir dizi avantajları nedeniyle bugün pek çok işyerinde işçiler işlerini elinden alacak gibi görünen robotlara karşı (haklı olarak) olumsuz bir düşünce içinde. Bu konuda önlem alması gerekenlerin başında hükümetler geliyor. Peki, ama nasıl önlem alacaklar?

Son zamanlarda uluslararası medyada çok sayıda makaleler çıkmaya başladı. Aşağıda bu konudaki bir köşe yazısını ve ardından Microsoft kurucusu ve dünyanın en zengin insanı, iş adamı Bill Gates ile yapılan bir röportajı özetledik.

İşyerinde robotlar insanların yerini alırsa, robotların da vergilendirilmeleri mümkün olabilir ( …mi acaba?)

 

Hızlı otomasyon ve işçi çıkartmayı yavaşlatmanın çözümü, robot vergisi mi?


50.000 dolar değerinde iş üreten bir 'insan' fabrika işçisini düşünün. Bu işinden dolayı, bu insan çalışan gelir vergisi, sosyal güvenlik vergisi vb. çeşitli vergiler ödemektedir. Şimdi fabrikanın akıllı bir fabrikaya dönüştüğünü ve işçinin yerini bir robotun aldığını düşünün. Bu robot, benzer bir vergilendirmeye tabi olmamalı mı?

Bill Gates ile yapılan son röportajda Gates’in ileri sürdüğü argüman bu. Microsoft'un kurucusu, otomasyon ve işçilerin robotlarla değiştirilmesi hızının çok hızlı, bu konudaki düzenlemeden daha hızlı olacağından ve genel olarak toplumun ayak uydurabileceğinden endişe ediyor. Bill Gates, robotlara ve robotik üretimlere uygulanan bir verginin otomasyon hızını yavaşlatacağını ve işletmelerin ve düzenleyicilerin işçi değiştirme ve otomasyonun daha büyük etkilerini dikkate alarak daha iyi planlamalar yapmalarına izin vereceğini savunuyor.

Bill Gates'in Quartz ile yaptığı röportajdan:

"Otomasyonun vergi seviyesini yükseltmek ve hatta hızını azaltmak için istekli olmanız gerekir..." Çünkü, çok çeşitli işlerde insanların yerini alması için kullanılan teknoloji ve fizibilite incelemesi eş zamanlı olarak gerçekleşiyor, dolayısıyla bu konuyu, yani işçinin yerinden olması durumunu iyi ve doğru yönetebilmek önemlidir. Belirli faaliyetlerin işçi değiştirme (insan yerine robot yerleştirme) eşiğini birdenbire tümüyle aşıyorsunuz."

Gates'in düşüncesine göre, vergi geliri, robotik otomasyonla yapılan maliyet tasarruflarıyla elde edilen kazançlardan, veya doğrudan bir çeşit "robot vergisi" ile elde edilecektir. Gates, robot teknolojisi firmalarının vergilerle zorlanacağına inanmıyor ve bunu yenilikçi düşünce ve atılımlar için heves ve cesaret kırıcı bulmayacaklarını düşünüyor:

"İnsanlar bunun nedenini anlamalı. İnsanlar genel olarak, yeniliğin neler getireceğine, ne gibi bir heyecan yaşayacaklarına dair fazla korkuya sahiplerse, işte bu gerçekten de kötüdür. Bu, yeniliğin getirebileceği olumlu şeyleri zihinlerinde şekillendiremedikleri anlamına gelir. Ve biliyorsunuz, vergilendirme kesinlikle bu yeniliğin bazı unsurlarını yasaklamaktan ziyade, onu faydaya çevirmek için daha iyi bir yol."

Gates, vergi yoluyla elde edilen gelirin, sosyal hizmetleri geliştirmek, yaşlı bakımına ağırlık vermek ve çocuklar için daha kaliteli eğitim sunmak suretiyle düşük gelirli insanlara yardıma kanalize edilebileceğini söyledi.

 Gates bu düşüncelerinde yalnız değil. Geçtiğimiz 16 Şubat'ta, Avrupa Birliği (AB), işleri otomatikleştirilen işçileri destekleyecek ve onları kaçırmayıp elde tutacak programlara fon sağlamak için, işletme sahiplerine robot vergisi denebilecek bir vergi koyma önerisini reddetti. Uluslararası robotik endüstrisi ile ilgili bir sektörel grup olan Uluslararası Robotik Federasyonu (IFR), verdiği demeçte, “Bir robot vergisinin rekabet edebilirlik ve istihdam üzerinde çok olumsuz bir etkisi olacak" dedi.

Robotik sektörü, robotik otomasyonun iş piyasasına getirilmiş bir nimet olacağını, verimliliği arttıracağını ve yeni işler yaratacağını tartışıyor. Gelişmiş Otomasyon Birliği (A3) tarafından yayınlanan 2015 tarihli bir teknik rapor, "ABD Verimlilik ve İş Büyümesinin Geleceğine Katkı Sağlayan Robot Teknolojisi" raporu, İşgücü İstatistikleri Bürosu'nun robot sevkıyat verilerini, çok geniş bir ABD üretici firmalar yelpazesinden gelen raporlarla karşılaştırmış ve imalatta robotların kullanılmasının istihdamdaki artış ile bağlantılı olduğu sonucuna varmıştır.                

Yayınladığı 2016 Dünya Robot Teknolojisi Raporunda, IFR, robot teknolojisinin küresel düzeyde çalışanların motive edilmesi üzerinde olumlu bir etkisi olduğunu öne sürmüştür.

Buna örnek olarak da, robotik otomasyonun gelişimine paralel olarak çalışan sayısının arttığı Alman otomotiv endüstrisini gerekçe göstermiş. IFR'ye göre, Birleşik Devletler, dünyadaki endüstriyel robotlar için dördüncü en büyük tek pazar ve 2015 yılında Kuzey Amerika'da satılan yeni endüstriyel robotik ünitelerin dörtte birinin teslim edildiği yer. IFR, "İstikrarlı bir ekonomik durumla Kuzey Amerika'nın 2016'dan 2019'a kadar robot satışlarında yıllık ortalama yüzde 5-10 oranında bir artışa şahit olacağı tahmin ediliyor" demiştir.

Avrupa Parlamentosu (MEP) üyesi ve Avrupa Parlamentosu'na (diğer önlemlerin yanı sıra) robot vergisi önerisinde bulunan Robot Teknolojisi ile ilgili Medeni Hukuk Kuralları hakkındaki raporun yazarı Mady Delvaux, robot vergisine karşı alınan karar nedeniyle hayal kırıklığına uğradı ve milletvekillerinin kararın iş piyasası üzerindeki olumsuz etkisini hesaba katmamakla hata yaptıklarını söyledi.

Bu söz konusu robot vergisi reddedilmesine rağmen, Avrupa Birliği, robotik otomasyonun gelişimini düzenleyen mevzuatın yanı sıra, otonom araçlar gibi robotik teknolojilerin geliştirilmesi ve konuşlandırılmasına ilişkin etik kuralların ve bunun yanı sıra robotların eylemleri için sorumlulukları düzenleyen kuralların da getirilmesini talep etti.

Ancak Delvaux Reuters'e verdiği demeçte, "Yeni fikirlere açık ve geleceğe yönelik bir tartışmayı reddettiler ve bu nedenle vatandaşlarımızın endişelerini gözardı ettiler," dedi. 15 Şubat'ta AB'ye gönderilen bir beyanatında, Delvaux şunları belirtti, "Robotların konuşlandırılmasının, yaşamın her alanında ve dolayısıyla iş yaşamında bir etkisi olacak. Çalışmalar farklıdır:  bazıları büyük bir iş tahribatını öngörür, bazıları daha az kötümserdir ve yok edilen işlerin yeni iş yaratılmasıyla telafi edileceğini düşünmektedir. Bununla birlikte, çalışma yöntemlerimizin kökten değişeceği, ve eğitim sistemlerinin aktif kişilerin yeniden nitelik kazanmasını sağlamak ve gençleri henüz mevcut olmayan mesleklerde yetiştirmek için muazzam güçlüklerle karşılaşacağı açıktır" dedi.

Gates'in önerisine sosyal medya tepkileri, işi üstlenen robotlar ve aynı şeyi yapan yazılım arasındaki sınır çizgisini sorgulayan Reddit platformundaki birçok kullanıcı ile farklı yönlere dağıldı. “? Bir Reddit platformu kullanıcısı şunu sordu, "(Eskiden sekreter veya daktilo olarak da bilinen) Ofis idarecilerinin yerini alan MS Office'in her kopyası da vergiye tabi olmalı mı?"

 

Bill Gates, işinizi elinizden alan robotun vergi ödemesi gerektiğini söylüyor

Neden Bill Gates “robotlar vergiye tabi olmalı” diyor?

Robotlar insanların işlerini ellerinden alıyor. Fakat Bill Gates, hükümetlerin, en azından geçici olarak otomasyonun yayılmasını yavaşlatmak ve diğer istihdam biçimlerini finanse etmek için şirketlerin bunların kullanımını vergilendirmesi gerektiğine inanıyor

Yapay zeka teknolojisinin önde gelen oyunculardan biri olan, Microsoft'u kuran, dünyanın en zengin adamı ve kendini bir tekno iyimser olarak açıklayan birinden çarpıcı bir yorum.

Yakın tarihli bir röportajda Gates, bir robot vergisinin, örneğin yaşlı insanlara bakım işlerinde veya okullarda ihtiyaçları karşılanmayan çocukların ihtiyaçlarının karşılanmasında çalışan insanların finansmanı için çok uygun olduğunu söyledi. Düşük gelirli kişilere yardım etmek ve bu kişilere istihdam yaratmak için, hükümetlerin bu tür programlara ağırlık vermeleri gerektiğini savunuyor. Fikir tamamen teorik çerçevede kalmıyor: AB milletvekilleri, işlerini kaybeden işçilerin eğitim masrafları için robot sahiplerini vergilendirme konusunda bir teklif sunmalarına rağmen, 16 Şubat'ta yasama meclisi bu teklifi sonuçta reddetti.

 

Gates, "Otomasyonun vergi seviyesini yükseltmeye ve hatta hızını azaltmaya istekli olmalısınız" görüşüyle bu fikrini savunuyor. Çünkü, çok çeşitli işlerde insanların yerini alması için kullanılan teknoloji ve fizibilite incelemesi eş zamanlı olarak gerçekleşiyor, dolayısıyla bu konuyu, yani işçinin yerinden olması durumunu iyi ve doğru yönetebilmek önemlidir. Gates, önümüzdeki 20 yıl içinde bazı robotların yapacakları depoculuk işi ve araç sürme gibi bazı iş kategorilerinden yola çıkarak "Belirli faaliyetlerin işçi değiştirme (insan yerine robot yerleştirme) eşiğini birdenbire tümüyle aşıyorsunuz" diyor.

Burada Gates ile yapılan röportajın özet bir bölümü verilmiştir. Kısaca özetlemek gerekirse:

Muhabir: Robot vergisi hakkında ne düşünüyorsunuz? Bu, üretim gibi otomasyonla yerlerinden edilmiş alanlarda işçilerin eğitimi için fon yaratmak için hükümetlerin yapabileceği somut bir şey, bir fabrikada bir robot kurulumunun vergiye tabi tutulması fikridir.

Bill Gates: Tabii ki otomasyonla ilgili vergiler olacaktır. Şu anda, bir fabrikada 50.000 dolar değerinde iş üreten bir 'insan' çalışan'ın geliri vergilendiriliyor ve siz gelir vergisi, sosyal güvenlik vergisi ve bir dizi vergi alıyorsunuz. Aynı şeyi yapmak için bir robot geldiğinde, bu robota benzer seviyede bir vergi tahakkuk ettirmemiz gerektiğini düşünmez miydik?

Ve dünyanın istediği, bugün sahip olduğumuz tüm malları ve hizmetleri yapmak için bu fırsatı değerlendirip, iş gücünü serbest bırakmak. Yani, işlerin bir bölümünü robotlara terk edip, başkasının yardımına muhtaç yaşlılara erişerek, sınıfların boyutlarını küçülterek, özel ihtiyaçları olan çocuklara yardımcı olarak daha iyi bir iş yapalım. Biliyorsunuz, bunların hepsi, insan empatisinin ve anlayışının hâlâ çok değerli, çok benzersiz olduğunu ortaya koyan şeylerdir. Ve biz hala bu işlerde yardımcı olacak müthiş bir insan eksikliği ile başa çıkmak için çabalıyoruz.

Dolayısıyla, yerini otomasyonun aldığı şeyleri yapmakta olan emeği oradan çekip alabilir ve aldığınız o kişiyi mali açıdan, eğitim açısından ve bilgi açısından eğitme konusunda akıllıca davranırsanız, o zaman önünüzü net görürsünüz. Ancak o gelir vergisinden vazgeçemezsiniz, çünkü bu, çekip aldığınız 'insan' işçilere bundan sonra sağlanması gereken fonun bir parçası.

Ve böylece robotlara bir vergi getirebilirsiniz ...

Ekstra verimliliği elde etmek ve daha fazla vergi üretmek için pek çok yol var. Önemli olan, bunu nasıl yapacaksın, nasıl ölçeceksin, bilirsiniz, insanlar için şimdi konuşmaya başlamak kolay. Bazıları buradaki emek tasarrufu verimliliği sonucu yaratılan kârlara saldırabilir. Bazıları doğrudan bir tür robot vergisi öne sürebilir. Robot şirketlerinin bir vergi koyulmasından zorlanabileceklerini sanmıyorum. Sorun olmaz.

Bunu yapmak için yenilikçiliği engellemeyecek, önünü kesmeyecek bir yol bulabilir misiniz?

İnsanların, bu robotun gelişinin kendisini işinden etmesi nedeniyle net bir kayıp olduğunu söyledikleri bir dönemde, otomasyon vergi seviyesini yükseltmeye ve hatta benimseme hızını biraz yavaşlatmaya istekli olmalısınız, Hangi geçiş programları üzerinde çalışılmıştır ve bunlara ne tür fonlar gerekmektedir?"

Belirli faaliyetlerin işçi değiştirme (insan yerine robot yerleştirme) eşiğini birdenbire tümüyle aşıyorsunuz. Yani, depoculuk işi, araç sürme, oda temizliği, anlamlı iş kategorileri olan epeyce işler var, kesinlikle gelecek 20 yılda bu ekstra arzın net bir kazanca dönüştürülmesi hakkındaki düşüncelerin dikkate alınması gerekiyor. Politikaların bununla uyumlu olmasını sağlamak önemli.

İnsanlar bunu anlayıp kavramalı. İnsanlar genel olarak, yeniliğin neler getireceğine, ne gibi bir heyecan yaşayacaklarına dair fazla korkuya sahiplerse, işte bu gerçekten de kötüdür. Bu, yeniliğin getirebileceği olumlu şeyleri zihinlerinde şekillendiremedikleri anlamına gelir. Ve biliyorsunuz, vergilendirme kesinlikle bu yeniliğin bazı unsurlarını yasaklamaktan ziyade, onu faydaya çevirmek için daha iyi bir yol." Fakat [inovasyon, yenilik], bir restoranda kendine servis yapmak gibi çeşitli şekillerde görünür-buna ne diyorsunuz? İnsan eli değmeden hamburger yapabilen bir Silikon Vadisi makinesi var - ciddiyim! Hiç bir insan eli değmeden. [Gülüşmeler]

Ve siz, hükümetin bunu anlaması için; işletmelere güvenmelidir, yerine hükümet daha aktif bir rol oynamalıdır diyen taraftasınız, öyle mi?

Eh, işletme bunu yapamaz. Eşitsizlik hakkında bir şeyler yapmak isterseniz, işgücü fazlası, düşük gelirli insanlara yardım etmek için daha fazla gerekli olacaktır. Ve bu demektir ki, yaşlılar ve özürlü insanlar için sosyal hizmetleri güçlendirebilir ve eğitim sektörünü ele alabilir ve oraya daha fazla emek koyabilirsiniz. Evet, bazıları "Hey, biz daha zengin olacağız ve insanlar daha fazla şey satın alacak," düşüncesine kayabilir. Fakat eşitsizliği çözen kısmın, yani kesinlikle hükümetin orada oynaması gereken büyük bir rolü var. Gerçi, vergilendirmeye ilişkin güzel şey, bu konuyu gerçekten ayırıp netleştiriyor olması: "Tamam, artık size kaynaklar sağlandı, şimdi bunları nasıl dağıtmak istersiniz?"

Şimdilik hoşçakalın.

Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Değiştir  
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer yazıları...
Köşe Yazarları
 ‹ 
 › 
© Copyright 2016 Tek. Tüm hakları saklıdır.